Başkent Ankara, 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi’ne ev sahipliği yaparak uluslararası dikkatleri üzerine çekti. Zirvenin açılışını gerçekleştiren Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, savunma harcamalarının milli gelire oranını 2030’dan önce %3,5’e çıkarmak amacıyla gerekli adımların atıldığını belirtti. Güvenlik ve dayanıklılıkla ilgili harcamalarda ise şimdiden %1,5 seviyesine ulaşıldığını, böylece 2035 hedefinden beş yıl önce %5 oranına erişmeyi amaçladıklarını ifade etti.
Erdoğan, Türkiye’nin savunma sanayisindeki ilerlemelerine vurgu yaparak, üretim ve ihracat kapasitesiyle dünyanın ilk 10 ülkesi arasında yer aldıklarını söyledi. NATO İttifakı’nda Türkiye’ye verilen 361 yetenek hedefinin neredeyse tamamının 3 yıl içinde, taahhüt edilen tarihten önce karşılanacağını aktardı. Hava ve füze savunma kabiliyetlerine yönelik Çelik Kubbe projesi için de 24 milyar dolarlık ek bütçe ayrıldığını açıkladı.
Avrupa’nın en büyük kara ordusuna sahip olduklarını belirten Erdoğan, Kosova, Karadeniz, Baltıklar ve diğer bölgelerde NATO’nun operasyon, misyon ve tatbikatlarına aktif destek verdiklerini dile getirdi. İnsansız Sistemlere Karşı Koyma Mükemmeliyet Merkezi’nin NATO’ya akredite edilmesini hedeflediklerini, bu merkezin özellikle hava ve deniz dron tehditlerine karşı önemli katkı sağlayacağını belirtti.
Erdoğan, müttefikler arasında savunma sanayi iş birliğini kısıtlayan engellerin kaldırılması gerektiğine dikkat çekerek, Avrupa Birliği üyesi ülkelerin NATO ile gereksiz tekrarları önlemesi gerektiğini vurguladı. Birlik üyesi olmayan müttefiklerin dışlanmasının Avrupa’da istenmeyen bir ayrışmaya yol açabileceğini ifade etti. Ukrayna’ya verilen askeri destekten bahseden Erdoğan, hem ulusal envanterden yapılan yardımların hem de iletişim kanallarının barışa katkı sağladığını söyledi.
İran kriziyle ilgili değerlendirmesinde ise Erdoğan, ABD Başkanı Donald Trump’ın sergilediği kararlı tutumu takdir ettiğini belirtti. Hürmüz Boğazı’nın mayınlardan temizlenmesi için Türkiye’nin katkıya hazır olduğunu, ayrıca NATO unsurlarının sağladığı hava savunma desteği için başta ABD ve İspanya olmak üzere Almanya ve İtalya’ya teşekkür etti.
Orta Doğu’da kalıcı barış için iki devletli çözümün anahtar olduğunun altını çizen Erdoğan, Gazze ve Lübnan’da sükunetin sağlanması için tüm taraflara sorumluluk düştüğünü söyledi. Terörle mücadelenin tüm biçimleriyle sürdürülmesinin önemine değinen Erdoğan, zirvenin hayırlı olmasını temenni etti.
Öte yandan, ABD Başkanı Donald Trump da zirve kapsamında yaptığı açıklamada, NATO’dan memnun olmadığını, İran konusunda ittifakın yeterli desteği vermediğini savundu. İspanya’yı da eleştiren Trump, bu ülkenin yükümlülüklerini yerine getirmediğini ve ilişkileri sınırlandırdıklarını dile getirdi. İran’la ateşkesin sona erdiğini belirten Trump, karşı tarafı “yalancılıkla” suçladı.
