Avrupa Birliği (AB) Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ve “Çocukların Çevrim İçi Güvenliğine İlişkin Özel Uzman Heyeti” eş başkanları, yayımlanan raporla ilgili basın toplantısı düzenledi.
Von der Leyen toplantıda, “İki eş başkan, 13 yaş altındaki çocuklar için AB genelinde uyumlu bir sosyal medya yaş sınırı öneriyor. Önerilen model kademeli; en küçük çocukların ise ekran kullanmaması tavsiye ediliyor,” dedi.
Raporda, 13 yaşından küçük çocukların sosyal medyaya ancak ebeveyn, bakıcı veya öğretmen gözetiminde ve sınırlı süreyle erişebilmesi gerektiği belirtiliyor. Von der Leyen, platformların çocuklar için güvenli ve yaşa uygun olduklarını kanıtlaması gerektiğinin altını çizerek, “Ancak bu şartlar sağlanırsa 13 yaş üstü gençler sosyal medyaya erişebilmelidir,” diye konuştu.
“Sosyal medya bir oyuncak değildir”
Von der Leyen, raporun çocukların çevrim içi ortamda nasıl korunacağı ve gelecekte dijital dünyada yeni normların nasıl oluşturulacağı konularını ele aldığını belirtti. “Çocuklarımızı ebeveynler yetiştirmeli, sömürücü algoritmalar değil. Sosyal medya bir oyuncak değildir,” ifadelerini kullandı.
Mevcut durumda büyük teknoloji şirketlerinin çocuklara sınırsız erişim sağlamasının nesilleri ruhsal sorunlar ve bağımlılıkla karşı karşıya bırakabileceğini vurgulayan von der Leyen, “Avrupa’da gençler günde 4 ila 6 saat ekran başında. Bu, hayatlarının yaklaşık 20 yılına tekabül ediyor,” dedi.
AB genelinde çocukların yaklaşık yüzde 60’ının çevrim içi ortamda duygusal veya psikososyal sorunla karşılaştığına dikkat çeken von der Leyen, “Çocukların yararını gözetmeyen sistemlerde başarı beklenemez. Platformlar hizmetlerinin zararlı olmadığını ispatlamalı. Avrupa’da bir ürünü üreten, güvenliğinden de sorumludur,” diye ekledi.
“Tasarım gereği güvenlik” vurgusu
Von der Leyen, “Avrupa’da temel kural tasarım gereği güvenliktir. Platformların özellikle çocuklara karşı sorumluluğu var. Yaşa uygun kısıtlamaların getirilmesi şart. Önemli olan çocukların sosyal medyaya erişmesi değil, sosyal medyanın çocuklara ne zaman ve hangi koşullarda erişebileceğidir,” dedi.
Çalışmaların sosyal medya için başlangıç yaşının belirlenmesi gerektiği tezini desteklediğini belirten von der Leyen, yaz sonrasında bir yasa teklifi sunacaklarını da duyurdu.
“AB genelinde ortak yaş sınırı getirilmeli”
Uzman heyeti eş başkanlarından Prof. Dr. Jörg M. Fegert, “Çocuk ve ergen psikiyatristleri olarak risklerin tüm çocuklar için aynı olmadığını biliyoruz. Ancak önerilerimiz ortak ilkeler temelinde hazırlandı,” dedi. Fegert, 0-3 yaş arası çocuklara hiçbir şekilde ekran önerilmediğini, 3-12 yaş arası çocukların ise yalnızca ebeveyn veya öğretmen gözetiminde ve kısıtlı süreyle çevrim içi olması gerektiğini belirtti.
13-18 yaş arası gençlerin ise sosyal medya hizmetlerine daha bağımsız erişebilmesi gerektiğini, ancak bu erişimin güvenli sistemlerle sağlanması gerektiğini ifade eden Fegert, “13 yaş altı için AB genelinde ortak bir yaş sınırı getirilmesi temel önerimizdir,” dedi. Tüm yaş gruplarında etkili ve güvenli ebeveyn gözetimi gerektiğine de dikkat çekti.
Diğer eş başkan Dr. Maria Melchior ise, “Sonuçlarımız çok açık: Çocuklar ve gençler tüm sosyal medya platformlarında ve dijital hizmetlerde güvende olmalıdır,” dedi. Melchior, dijital dünyaya güvenli erişimin gençlerin topluma aktif katılımı için önemli olduğunu ve her çocuğun güvenli bir dijital ortamda büyüme hakkı bulunduğunu vurguladı. Bu nedenle sosyal medya platformlarına yönelik net kurallar getirilmesini önerdiklerini belirtti.
