Ankara’da düzenlenen 36. NATO Liderler Zirvesi, son yılların en önemli buluşmalarından biri olarak öne çıkıyor. Zirve, Türkiye’nin dış politika ve savunma stratejileri açısından da büyük bir anlam taşıyor. ABD Başkanı Donald Trump’ın ikinci döneminde NATO bünyesinde yaşanan görüş ayrılıkları, Rusya-Ukrayna savaşı, Orta Doğu’daki istikrarsızlıklar ve Çin’in küresel etkisinin artışı, toplantıdan çıkacak kararların hem NATO’nun geleceğini hem de Avrupa’nın güvenlik yapısını şekillendireceğini gösteriyor.
Zirvede, Avrupa’nın savunma alanında daha fazla sorumluluk üstlenmesi, NATO’nun askeri komuta yapısının güncellenmesi, savunma bütçelerinin artırılması, ortak savunma sanayi projelerinin hızlandırılması ve Ukrayna’ya sürdürülebilir desteğin devamı gibi başlıkların öne çıkması bekleniyor.
Ankara’da çizilecek yeni yol haritasının, değişen güvenlik ortamına karşı NATO’nun stratejik uyumunu sağlaması amaçlanıyor. Diplomatik kaynaklara göre, zirvenin temel hedeflerinden biri de birlik ve dayanışma mesajının güçlü bir şekilde verilmesi.
Türkiye, zirvede NATO içindeki stratejik rolünü daha da güçlendirmeyi, arabuluculuk pozisyonunu ön plana çıkarmayı ve ittifakın geleceğine dair kararlarda etkin bir söz sahibi olmayı hedefliyor. Ayrıca, Avrupa Birliği’nin savunma alanındaki girişimlerine daha fazla entegre olmayı ve savunma sanayisinde ortak üretim kapasitesini artırmayı planlıyor.
Savunma sanayisi iş birliği ise zirvenin önemli gündem maddelerinden biri. Türkiye, NATO’nun artan savunma ihtiyaçlarını karşılayacak önemli bir üretici ve tedarikçi olarak öne çıkmayı, müttefikler arasındaki kısıtlamaların kaldırılmasını ve ortak projelerin geliştirilmesini vurguluyor. Zirve kapsamında düzenlenecek Savunma Sanayisi Forumu’nda yeni iş birliklerinin ve anlaşmaların görüşülmesi bekleniyor.
Ankara, ABD ve Avrupa arasında son dönemde artan görüş ayrılıklarının azaltılmasına katkı sunmayı ve NATO içinde dayanışmanın sürdürülmesini de amaçlıyor. Bu kapsamda Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın, ABD Başkanı Donald Trump ve Avrupalı liderlerle gerçekleştireceği temaslar, zirvenin kilit diplomatik anları olacak.
Zirve ayrıca, Trump’ın ABD Başkanı olarak Türkiye’ye ilk ziyaretini gerçekleştirmesi açısından da ayrı bir öneme sahip. Erdoğan ve Trump arasındaki görüşmede Orta Doğu’daki gelişmeler, Gazze’deki barış süreci, Suriye’deki durum ve savunma sanayi alanında iş birliği öne çıkacak. Özellikle Türkiye’nin yerli savaş uçağı KAAN’da kullanılacak F-110 motorlarının satışı ve F-35 programı konularının masada olması bekleniyor. Trump’ın, jet motoru satışı ve F-35 projesine yönelik olumlu mesajları, görüşmenin kritik başlıkları arasında yer alıyor. Türkiye, 2019 yılında S-400 hava savunma sistemi alımı nedeniyle F-35 programından çıkarılmış, Washington ise programa dönüş için S-400’lerden vazgeçilmesini şart koşmuştu.
